Op de Wolboerderij staat één ding altijd voorop: de veiligheid van onze bezoekers en de gezondheid van onze kudde. Daarom vaccineren wij onze schapen al jaren trouw tegen Q-koorts. Sinds de grote uitbraken tussen 2007 en 2010 is deze enting verplicht voor publieksbedrijven zoals het onze, en terecht. Het heeft de epidemie de kop in gedrukt en zorgt ervoor dat jullie veilig tussen onze schapen kunnen lopen.
Maar op dit moment ervaren we een enorme verontwaardiging over de gang van zaken rondom dit vaccin.
Van 1 ml naar 2 ml: Waarom?
Al sinds 2008 vaccineren we met 1 ml per schaap. Dat werkte uitstekend; de monitoring liet zien dat de ziekte onder controle was. Maar sinds medio 2023 heeft de farmaceut de bijsluiter laten aanpassen. De dosering moet plotseling naar 2 ml. Waarom? Omdat er een proef is gedaan van slechts vier maanden waarbij toevallig 2 ml werd gebruikt. Op basis daarvan is de registratie aangepast, en nu dwingt de NVWA ons om deze dubbele dosis te gebruiken.
Monopolie over de rug van de schapenhouder
Het voelt onrechtvaardig. De Ketenorganisatie Schapenhouderij (KOS) spreekt zelfs van misbruik van een economische machtspositie door de farmaceut. En ik kan me daar alleen maar bij aansluiten.
- De kosten: Een vaccinatie kost nu tussen de € 6,- en € 7,- per dier. Tel daarbij op dat een nieuw schaap eerst twee keer geënt moet worden, en je begrijpt dat de kosten de pan uit rijzen.
- De bijwerkingen: We zien dat de dieren heftiger reageren op 2 ml dan op de oude dosering. Meer zwellingen, meer koorts. Dat doet ons als dierhouders pijn; we willen het beste voor onze dieren, niet een onnodig zware belasting.
De praktijk: Hoe we het aanpakken
In de video hieronder zie je hoe het vaccineren er bij ons aan toe gaat. We proberen dit proces zo efficiënt mogelijk in te richten om de kosten van de dierenarts binnen de perken te houden — eigenlijk de enige post waar we zelf nog invloed op hebben. We drijven de schapen rustig in de 'behandelgang' en met een poortje dat we snel kunnen schuiven, kunnen we ze één voor één behandelen. Zo blijft de rust in de kudde bewaard.
De grens is bereikt
Het meest wrange is dat Q-koorts voor het schaap zelf nauwelijks kwaad kan. Wij vaccineren puur voor de volksgezondheid. Dat doen we met liefde, maar er zijn grenzen aan wat we kunnen dragen. Als deze trend doorzet, wordt het onmogelijk om nog 'evenementen te organiseren zoals bv. lammetjesdagen'. Wat te denken van de samenwerking met de hondenschool? Ook voor de trainingen met honden en baasjes is deze vaccinatie namelijk vereist.
Zonder haalbare vaccinatie gaat de boerderij voor bezoekers op slot. Dat zou een enorm verlies zijn voor de verbinding tussen mens en natuur. Wij steunen het verzoek aan de Autoriteit Consument en Markt (ACM) volledig: er moet onafhankelijk onderzoek komen naar de noodzaak van deze dubbele dosis.
Voor nu blijven we vaccineren, omdat jullie veiligheid ons alles waard is. Maar de grens van wat redelijk is, is in zicht.
