Waarom is de ene trui heerlijk zacht op de huid en kriebelt de andere? Het antwoord zit verborgen in de micron: een eenheid die we op de Wolboerderij heel serieus nemen. Vandaag duiken we in de wereld van lasertechniek, genetica en de zoektocht naar de 'perfecte' vezel.
Wat is een micron?
Om een idee te geven van de schaal: 1 micron (= 1 duizendste van een millimeter). De wol van onze merinoschapen zit in micron tussen de 16 en 21 micron. Een mensenhaar is gemiddeld 75 micron! Hoe lager het aantal microns, hoe fijner de vezel en hoe zachter de wol aanvoelt.
Het plukje bij de derde rib
Om de kwaliteit van onze kudde te bewaken, nemen we jaarlijks wolmonsters van onze dieren. Bij de rammen doen we dit elk jaar, bij de ooien meestal één keer vlak voordat ze voor de tweede keer geschoren worden.
Het nemen van zo’n monster is precisiewerk. We nemen een klein plukje wol in het gebied rond de derde rib. Waarom daar? Omdat dit de 'gulden middenweg' is. De wol op de hals is vaak het fijnst, terwijl de wol op de bil het grofst is. De rib geeft ons een perfect gemiddelde van de hele vacht.
Laserprecisie bij Art of Fibre
De monsters gaan in een papieren zakje met het oornummer van het schaap naar Art of Fibre. Zij gebruiken een OFDA2000-machine, die met lasertechniek de exacte dikte van de vezels analyseert. De resultaten die we terugkrijgen zijn voor ons goud waard. Ze vertellen ons namelijk precies welke vacht in welke woolpack moet.
Van Meting naar Meesterwerk: Waarom sorteren het verschil maakt
Deze cijfers zijn niet alleen handig voor het bijhouden van statistieken; ze vormen de kern van ons fokbeleid én ons sorteerproces. Een vacht is namelijk nooit overal gelijk. Om de hoogste kwaliteit te garanderen, sorteren wij onze merinowol direct na het scheren uiterst zorgvuldig in verschillende categorieën:
- Superfine Wit (< 20 micron): Onze absolute topkwaliteit. Deze merinowol is het zachtst op de huid en wordt streng geselecteerd op een constante vezellengte.
- Medium Wit (> 20 micron): Nog steeds heerlijk zachte merinowol, maar met net iets meer body. Ideaal voor projecten die iets meer stevigheid nodig hebben.
- Gekleurde Merino: Onze prachtige grijze en bruine Merinowol. Deze wol heeft een uniek karakter en een natuurlijke diepte die je met verf nooit helemaal kunt nabootsen.
- Buik- en Kopwol: Hoewel deze vezels vaak ook rond de 20 micron zitten, houden we ze strikt gescheiden. Waarom? Omdat de vezels hier korter zijn. Als je deze korte vezels mengt met de lange 'stapel' van de rug, wordt je garen minder sterk en gaat het sneller pluizen.
De kracht van de stapellengte Naast de dikte (microns) kijken we kritisch naar de lengte van de wolstapel. Voor een soepel spinproces en een duurzaam eindproduct wil je dat de vezels in je kaardvlies of lontwol zoveel mogelijk dezelfde lengte hebben. Door de korte vezels (zoals die van de buik) te verwijderen, blijft er een sterke, gelijkmatige kwaliteit over. Dit voorkomt dat je mooie werkstuk kwetsbaar wordt en zorgt ervoor dat je garen generaties lang mooi blijft.
De ram is de helft van de kudde
De cijfers vormen de basis van onze fokkerij. In vakjargon zeggen we: "De ram is de helft van je kudde."
Omdat een ram veel nakomelingen kan krijgen, is hij de snelste manier om de kwaliteit van de wol te verbeteren. We letten daarbij vooral op hoe de micronwaarde verandert naarmate de ram ouder wordt. Een ram die zelfs op latere leeftijd een stabiel, laag micron-cijfer behoudt, is een topper voor de fokkerij. Zijn nakomelingen zullen die zachtheid namelijk ook overnemen.
Onze weg naar beneden (en dat is goed!)
Sinds we in 2021 met deze selectie zijn begonnen, zien we prachtige resultaten. Na het wasproces in Italië krijgen we altijd een analyse van de hele batch. De cijfers liegen niet:
Eerste geselecteerde batch in 2022: 19,6 micron.
Tweede geselecteerde batch : 19,3 micron.
Onze superfijne witte merinowol daalt dus in fijnheid, en dat is precies ons doel!
Januari 26: Het moment van de waarheid
Begin januari sturen we de ruwe vachten van de afgelopen scheerbeurten (maart en december) weer op. Het blijft elke keer weer 'lekker spannend'. Zouden we deze keer nóg iets lager zitten? Het hangt af van de drukte bij de wasserij en de analyse, maar wij wachten in elk geval vol spanning af.
Het resultaat van al dit meten en selecteren? Dat vind je terug in onze winkel: wol die niet alleen lokaal en duurzaam is, maar ook van wereldklasse als het gaat om zachtheid.
Nu je weet hoe belangrijk een gelijkmatige vezellengte en de juiste micronwaarde is, wil je deze kostbare wol natuurlijk op de juiste manier behandelen. Lees in ons blog over Ashford kaarders welke kaardmolen het beste past bij onze superfijne wol onder de 20 micron."
